Dostępność cyfrowa w Polsce w 2025 roku

Dostępność cyfrowa przestaje być opcją, a staje się standardem i obowiązkiem prawnym. Jeśli prowadzisz firmę, zarządzasz stroną internetową lub planujesz uruchomienie sklepu online, ten temat dotyczy też Ciebie. Ale co tak naprawdę kryje się pod pojęciem dostępności cyfrowej i kogo dotyczą nowe przepisy? Wyjaśniamy wszystko w prostych słowach.

Czym jest dostępność cyfrowa?

Dostępność cyfrowa to projektowanie stron internetowych, aplikacji i usług cyfrowych w taki sposób, aby każdy mógł z nich korzystać – niezależnie od swoich możliwości fizycznych, sensorycznych czy poznawczych. Mówiąc wprost: chodzi o to, żeby strona internetowa czy aplikacja była równie użyteczna dla osoby niewidomej korzystającej z czytnika ekranu, dla osoby niedosłyszącej oglądającej film, dla seniora z problemami ze wzrokiem, jak i dla osoby bez żadnych ograniczeń.

W praktyce oznacza to między innymi: odpowiednie kontrasty dla kolorów, możliwość łatwej i intuicyjnej nawigacji za pomocą klawiatury, napisy w filmach, zrozumiałe komunikaty błędów, dokumenty pdf zapisane w rekomendowanym alternatywnym formacie jako dodatkowa opcja czy alternatywne sugestywne opisy grafik. To nie jest sztuka dla sztuki, dostępność cyfrowa to po prostu przemyślane projektowanie z myślą o każdym odwiedzającym naszą stronę w poszukiwaniu informacji.

Dlaczego dostępność jest ważna? Spojrzenie na liczby

W Polsce prawne orzeczenie o niepełnosprawności lub równoważne posiada prawie 3,8 miliona osób, w tym blisko 194 tysiące dzieci do 16 roku życia. To ponad 10% populacji kraju, ale dostępność cyfrowa wykracza daleko poza osoby z oficjalnym orzeczeniem. Dotyczy również seniorów, osób czasowo kontuzjowanych, użytkowników starszych technologii, czy po prostu ludzi korzystających z internetu w trudnych warunkach – na przykład w jasnym słońcu, gdzie kontrast ekranu ma ogromne znaczenie.

Patrząc szerzej – w całej Unii Europejskiej osoby z różnego rodzaju niepełnosprawnościami stanowią około 101 milionów ludzi. To ogromny potencjalny krąg użytkowników i klientów, których możesz tracić, jeśli Twoja strona nie jest dostępna.

Polski system prawny – co mówią przepisy?

W Polsce obowiązuje obecnie ustawa z 4 kwietnia 2019 roku o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych. Jak sama nazwa wskazuje, dotyczy ona przede wszystkim sektora publicznego – urzędów, szkół, szpitali, uczelni i innych instytucji państwowych. Te podmioty już teraz muszą zapewniać dostępność swoich serwisów internetowych i aplikacji mobilnych zgodnie ze standardami WCAG 2.1 poziom AA.

Ale sytuacja się zmienia – i to właśnie teraz.

Co się zmieniło w czerwcu 2025?

Od 28 czerwca 2025 roku w Polsce zaczął obowiązywać Polski Akt o Dostępności (PAD), który wprowadził do naszego systemu prawnego tzw. Europejski Akt o Dostępności (EAA), który nakłada na firmy z sektora prywatnego obowiązek spełniania jednolitych standardów dostępności produktów i usług. To moment przełomowy, bo po raz pierwszy dostępność cyfrowa przestaje być domeną głównie instytucji publicznych.

Wymogi dotyczą firm, które są:

• Producentami, importerami i dystrybutorami określonych produktów.
• Usługodawcami świadczącymi wybrane usługi.

Usługi, które muszą być dostępne cyfrowo:

Najważniejszą kategorią dla właścicieli stron internetowych i aplikacji są:

1. Usługi Handlu Elektronicznego: Właściciele sklepów internetowych (e-commerce) i platform zakupowych.
2. Usługi Bankowości Detalicznej.
3. Usługi Telekomunikacyjne (np. strony i aplikacje operatorów).
4. Usługi Dostępu do Audiowizualnych Usług Medialnych (np. platformy VOD).
5. Usługi Transportowe (np. cyfrowe informacje, bilety elektroniczne).
6. Usługi Rozpowszechniania Książek Elektronicznych.

Produkty, które muszą być dostępne:

Wymogi dotyczą także samych produktów, takich jak:

• Komputery i systemy operacyjne.
• Smartfony i inny konsumencki sprzęt końcowy.
• Czytniki książek elektronicznych (e-booków).
• Terminalne samoobsługowe (bankomaty, automaty biletowe, terminale płatnicze).

Ustawa wprowadza jednak wyjątek:

Mikroprzedsiębiorstwa, podobnie jak firmy większych rozmiarów, są objęte nowymi wymogami w zakresie dostępności, jeśli ich działalność polega na wytwarzaniu, wprowadzaniu na rynek (imporcie) lub dystrybucji produktów wyszczególnionych w ustawie. Jednocześnie, mikroprzedsiębiorcy są zwolnieni z obowiązku zapewniania dostępności w odniesieniu do usług objętych tą regulacją.

Jeżeli chcesz dowiedzieć się więcej na ten temat zachęcam do zapoznania się z poradnikiem dla mikroprzedsiębiorstw w zakresie dostępności produktów i usług stworzonym przez Portal Funduszy Europejskich.

Dlaczego warto mieć dostępną stronę?

Dostosowanie strony do wymogów dostępności to nie tylko obowiązek prawny (za jego niespełnienie grożą kary!), ale także duża szansa biznesowa i strategiczna inwestycja w przyszłość Twojej firmy.

• Dotarcie do Nowego Rynku: W Polsce są miliony osób (w tym seniorzy i osoby z czasowymi ograniczeniami) wykluczonych z e-commerce przez niedostępne strony. Projektując bez barier, natychmiast zwiększasz bazę potencjalnych klientów i otwierasz się na ogromny, wciąż pomijany segment rynku.
• Wzmocnienie SEO: Wymogi WCAG (jak tekst alternatywny czy logiczne nagłówki) są zgodne z najlepszymi praktykami pozycjonowania w Google. Strona dostępna jest automatycznie stroną lepiej zoptymalizowaną.
• Uniknięcie Nieproporcjonalnych Kosztów: Wdrażanie dostępności na etapie projektowania jest wielokrotnie tańsze niż kosztowne „łatanie” starej strony pod presją terminu kontroli. Działając z wyprzedzeniem, minimalizujesz ryzyko i koszty w przyszłości.
• Wizerunek Odpowiedzialnej Marki: Firma, która dba o dostępność i równość, buduje silny wizerunek odpowiedzialnej społecznie (CSR) i nowoczesnej marki, co jest kluczowe dla dzisiejszych konsumentów.

Jeśli jednak chciałbyś uzyskać finansowanie na tego typu prace nad Twoją stroną masz taką szansę, odwiedź stronę portalu funduszy europejskich i zobacz czy kwalifikujesz się do uzyskania finansowania.

Okres przejściowy

Ustawa implementująca EAA przewiduje okres przejściowy do 28 czerwca 2030 roku, co daje firmom czas na stopniowe dostosowanie się do wymogów. Oznacza to ,że firmy do tego czasu mogą korzystać z pewnych produktów i umów, z których korzystały przed wejściem w życie PAD. Nowe rozwiązania wprowadzane po 28 czerwca 2025 roku już od razu muszą spełniać standardy dostępności.

Przepisy przewidują również możliwość powołania się na nadmierne koszty zapewnienia dostępności w uzasadnionych przypadkach, choć to wyjątek, a nie reguła.

Co to oznacza dla Twojej firmy?

Jeśli działasz w sektorze objętym PAD lub planujesz modernizację swojej strony internetowej, warto już teraz:

• Przeprowadzić audyt dostępności obecnych rozwiązań cyfrowych
• Zaplanować dostosowanie do standardów WCAG 2.1 (a najlepiej WCAG 2.2, które wkrótce staną się nowym benchmarkiem)
• Szkolić zespół w zakresie dostępnego projektowania
• Włączyć wymogi dostępności do specyfikacji nowych projektów

Pamiętaj: dostępność cyfrowa to nie jednorazowy projekt, ale ciągły proces. Każda aktualizacja strony, każdy nowy element powinny być projektowane z myślą o wszystkich użytkownikach.
Jeśli chciałbyś uzyskać finansowanie na tego typu prace nad Twoją stroną masz taką szansę, odwiedź stronę portalu funduszy europejskich i zobacz czy kwalifikujesz się do uzyskania finansowania.

Podsumowanie

Dostępność cyfrowa w Polsce przechodzi obecnie rewolucję. To, co jeszcze niedawno było domeną sektora publicznego, staje się standardem dla biznesu. Niezależnie od tego, czy formalne obowiązki już Cię dotyczą, czy może w przyszłości – warto traktować dostępność jako inwestycję, nie koszt. Dostępna strona to strona przyjazna dla wszystkich, a to przekłada się na większy zasięg, lepszą reputację i realny wzrost konwersji.

Masz pytania dotyczące dostępności Twojej strony lub aplikacji? Skontaktuj się z nami – pomożemy Ci zorientować się w wymaganiach prawnych i wdrożyć rozwiązania, które uczynią Twoje cyfrowe produkty dostępnymi dla każdego.